Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile Asya Altyapı Yatırım Bankası (AIIB) Başkanı Zou Ciayi’nin yaptığı görüşmede, Banka ve Türkiye arasında hazırlıkları devam eden Çok Yıllı Ülke Programı’nın detayları masaya yatırıldı.

Hazine ve Maliye Bakanlığının açıklamasında yer alan bilgilere göre Şimşek, Türkiye’nin ev sahipliğindeki BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) dolayısıyla Antalya’da Zou ve beraberindeki heyetle görüştü.

Toplantıda, Türkiye ile Banka arasında hazırlıkları sürdürülen Çok Yıllı Ülke Programı’nın (Multi-Year Rolling Pipeline) içeriği değerlendirildi. 2027-2029 yıllarını kapsaması öngörülen program kapsamında tarafların öncelikleri paylaşıldı.

Türkiye’nin öncelikleri: bağlantısallık, yeşil ve dijital dönüşüm

Şimşek, yeni dönemde Banka ile işbirliği çerçevesinde demir yolu ve bağlantısallık yatırımlarına; yeşil dönüşüm, yenilenebilir enerji ve elektrifikasyona; 5G, fiber altyapı ve veri merkezlerini içeren dijital dönüşüme; iklime dayanıklı tarım uygulamalarına, sağlık teknolojilerine ve sanayide yüksek katma değerli dönüşüme öncelik verdiklerini görüşmede belirtti.

Bu başlıkların ekonomi programının yapısal dönüşüm bileşeniyle doğrudan uyumlu olduğunun altını çizen Şimşek, Asya Altyapı Yatırım Bankasının sağlayacağı finansmanın söz konusu dönüşümü hızlandıracağını dile getirdi.

AIIB Başkanı Zou da Bankanın başta Orta Koridor ve bölgesel ağlar olmak üzere demir yolu yatırımlarını öncelikli gördüğünü belirterek, bu tutumun Asya ve Avrupa arasındaki bağlantısallığı güçlendireceğini ifade etti.

Yenilenebilir enerji, dijital dönüşüm ve tarımsal sulamanın Banka için de önemli alanlar olduğunu söyleyen Zou, Türkiye’de hayata geçirilen ekonomi programının başarısının, AIIB’nin ülkedeki proje portföyünü büyütmesine kaldıraç etkisi sağladığına dikkati çekti.

Türkiye, Bankanın en büyük ikinci finansman ortağı

Merkezi Pekin’de olan Asya Altyapı Yatırım Bankası 2016’da kuruldu; kuruluşun 111 üyesi ve 100 milyar dolar sermayesi bulunuyor. Banka, faaliyete geçtiği tarihten Eylül 2026’ya dek 43 ülkede 396 projeye yönelik 78,1 milyar dolarlık finansmanı onayladı.

Türkiye, Bankanın 57 kurucu üyesi arasında yer alıyor ve 2,6 milyar dolarlık sermaye taahhüdü ile yüzde 2,5 oy gücüne sahip; bu ölçütlerle 10’uncu büyük hissedar konumunda. Eylül 2026 itibarıyla Banka, Türkiye’deki 45 proje için toplam 9,4 milyar dolar finansman onayı verdi.

Bu miktarla Türkiye, Bankanın en fazla finansman onayı sağladığı ülkeler arasında Hindistan’ın ardından ikinci sırada bulunuyor. Türkiye’nin 6,2 milyar dolara ulaşan aktif portföyü de Bankanın toplam aktif portföyünün yüzde 15,3’ünü oluşturuyor ve Türkiye bu başlıkta da ikinci sırada yer alıyor.

Öne çıkan projeler

Banka; ulaştırma, enerji, finans, su, sağlık ve kentsel altyapı öncelikli olmak üzere Türkiye’de çeşitli sektörlere kamu garantili ya da garantisiz finansman sunuyor. Öne çıkan yatırımlar arasında ulaştırma alanında 1,5 milyar dolarlık İstanbul Kuzey Demir Yolu Geçişi (INRAIL), 415 milyon dolarlık TCDD Demir Yolu Bakım ve Modernizasyon ile 140 milyon avroluk Antalya-Alanya Otoyolu projeleri yer alıyor.

Enerji ve iklim başlığında ise 500 milyon dolarlık Sonuç Odaklı Su Verimliliği ve İklim Dayanıklılığı Projesi ile sürdürülebilir enerji ve iklim finansmanı programları bulunuyor.

Diğer yandan, ek finansmanla toplam tutarı 800 milyon dolara ulaşan İstanbul Sismik Risk Azaltımı ve Acil Durum Hazırlığı Projesi; Antalya Havalimanı genişletme yatırımları, yenilenebilir enerji projeleri ve finans kuruluşları kanalıyla sunulan çok sektörlü finansman olanakları da öne çıkanlar arasında.